B2B2C Nedir?
B2B2C (Business-to-Business-to-Consumer), bir işletmenin ürün veya hizmetini başka bir işletmenin kanalı, platformu ya da müşteri tabanı üzerinden nihai tüketiciye ulaştırdığı, üç tarafın birlikte değer yarattığı ticaret modelidir.

B2B2C, iki işletmenin bir tüketiciye birlikte hizmet verdiği modeldir. Bir sigorta şirketinin elektronik perakendecisinin kasasında satılan cihaz sigortası, bir bankanın market uygulamasında sunduğu taksit seçeneği, bir markanın pazaryeri üzerinden satış yapması ya da bir yemek kartı şirketinin anlaşmalı restoranlar ağı, bu modelin örnekleridir. Ürünü üreten işletme, kendi başına ulaşamayacağı tüketici kitlesine ortağının kanalı üzerinden erişir; kanal sahibi işletme de müşterisine ek ürün ve hizmet sunarak gelir elde eder. Perakendede B2B2C ilişkileri giderek çeşitleniyor.
B2B2C nasıl çalışır?
Modelde üç taraf bulunur: ürünü ya da hizmeti sağlayan işletme, müşteri ilişkisine sahip kanal işletmesi ve nihai tüketici. Taraflar arasındaki sözleşme; gelir paylaşımını, müşteri verisinin kime ait olacağını, müşteri hizmetinin kim tarafından verileceğini ve marka görünürlüğünü düzenler.
Bazı uygulamalarda tüketici ürünü sağlayan markayı açıkça görür, bazılarında hizmet kanal işletmesinin markasıyla sunulur. Gelir modeli komisyon, gelir paylaşımı ya da sabit ücret şeklinde olabilir; pazaryerlerinde bu kesinti pazaryeri komisyonu olarak adlandırılır. Müşteri verisinin paylaşımı kişisel veri mevzuatına uygun biçimde, gerekli izinlerle yapılmalıdır. Teknik tarafta iki işletmenin sistemleri çoğu zaman API entegrasyonuyla bağlanır.
Perakendede B2B2C örneği
Bir beyaz eşya perakendecisi, kurulum ve uzatılmış garanti hizmetlerini kendi vermek yerine bir hizmet şirketiyle anlaşıyor. Müşteri garanti paketini mağazada ya da online satın alıyor, hizmeti ise anlaşmalı şirket veriyor. Varsayımsal olarak perakendeci her satıştan belirli bir komisyon alıyor; hizmet şirketi ise reklam yapmadan binlerce yeni müşteriye ulaşıyor. Arıza bildirimleri perakendecinin uygulamasından alınarak hizmet şirketine aktarılıyor.
B2B2C için dikkat edilmesi gerekenler
- Müşteri bir sorun yaşadığında ilk muhatabın kim olduğu sözleşmede ve müşteri iletişiminde net olmalıdır.
- Ortağın hizmet kalitesi, kanal işletmesinin marka itibarını doğrudan etkiler.
- Müşteri verisinin taraflar arasında hangi amaçla paylaşılacağı açık rızaya ve aydınlatma metnine yansıtılmalıdır.
- Gelir paylaşımında iade ve iptallerin nasıl hesaplanacağı baştan belirlenmelidir.
İlgili terimler
B2B2C ile birlikte anılan kavramlar arasında B2C, B2B, pazaryeri ve koalisyon sadakat programı yer alır. Dijital iş modellerine dair haberler dijital perakende kategorisinde.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü