Perakende Sektörü

Pazaryeri (Marketplace) Nedir?

Pazaryeri, birçok bağımsız satıcının ürünlerini aynı dijital platform üzerinden tüketicilere sattığı, platformun ise altyapı, ödeme, müşteri trafiği ve çoğu zaman lojistik hizmeti karşılığında komisyon aldığı e-ticaret modelidir.

Pazaryeri (Marketplace)

Pazaryeri (marketplace), alıcı ile satıcıyı aynı dijital çatı altında buluşturan platformdur. Klasik bir e-ticaret sitesi kendi stokunu satarken pazaryerinde ürünlerin büyük bölümü üçüncü taraf satıcılara aittir. Platform; ürün listeleme altyapısını, ödeme sistemini, müşteri trafiğini ve güven mekanizmalarını sağlar, satıcı ise ürün, fiyat ve gönderimden sorumludur. Pek çok platform hem kendi stokunu satar hem de satıcılara açıktır; bu karma modele hibrit pazaryeri denir. Türkiye'de pazaryerleri, e-ticaret hacminin büyük bir bölümünü taşır ve küçük işletmeler için online satışın en kısa yoludur.

Pazaryeri nasıl çalışır?

Satıcı platforma başvurur, şirket ve vergi bilgileri doğrulanır, ardından satıcı paneli üzerinden ürünlerini listeler. Müşteri siparişi platformda verir, ödemeyi platform tahsil eder. Satıcı ürünü belirtilen sürede kargoya teslim eder. Platform, iade süresi ve teslimat onayı gibi koşullar tamamlandıktan sonra komisyon ve hizmet bedellerini düşerek kalan tutarı satıcıya öder.

Aynı ürünü birden fazla satıcı sunabilir; bu durumda hangi satıcının öne çıkacağını fiyat, teslim süresi ve satıcı puanı belirler. Türkiye'de aracı hizmet sağlayıcı konumundaki pazaryerleri, elektronik ticaret mevzuatındaki yükümlülüklere tabidir.

Perakendede pazaryeri örneği

Kendi web sitesi olan küçük bir el yapımı seramik atölyesi, ayda ancak birkaç sipariş alıyor. Örnek olarak atölye bir pazaryerinde mağaza açıyor, 40 ürününü listeliyor ve ilk ay 60 sipariş alıyor. Satış başına ödediği komisyon kendi sitesindeki maliyetten yüksek, ama müşteri bulmak için reklam harcaması yapmadığından toplam kârı artıyor. Atölye, pazaryerinden gelen müşterileri ürün kartlarıyla kendi sitesine yönlendirmeyi de deniyor.

Pazaryeri için dikkat edilmesi gerekenler

  • Komisyon, kargo, reklam ve iade maliyetleri birlikte hesaplanmadan fiyat belirlenmemelidir.
  • Satıcının müşteri verisine erişimi sınırlıdır; müşteri ilişkisi büyük ölçüde platforma aittir.
  • Gecikmeli kargo ve yüksek iptal oranı satıcı puanını düşürür, görünürlük kaybına yol açar.
  • Platformun kural ve komisyon değişiklikleri düzenli takip edilmelidir.

İlgili terimler

Pazaryeri modeliyle ilişkili terimler arasında pazaryeri komisyonu, buy box, aracı hizmet sağlayıcı, hakediş ve GMV bulunur. Platformlara dair haberler için online pazaryerleri kategorisine göz atabilirsiniz.

Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü

P harfiyle başlayan diğer terimler