Birim Fiyat Nedir?
Birim fiyat, bir ürünün kilogram, litre, metre ya da adet gibi standart bir ölçü birimi başına düşen fiyatıdır ve farklı ambalaj boyutlarındaki ürünlerin karşılaştırılmasını sağlar.
Raf etiketinde büyük puntolu satış fiyatının yanında küçük harflerle "kg fiyatı" ya da "litre fiyatı" yazar; buna birim fiyat denir. Ürünün toplam fiyatı ambalajdaki miktara bölünerek bulunur. Tüketici 750 gramlık bir paket ile 1 kilogramlık paketi ancak bu bilgiyle doğru kıyaslayabilir. Türkiye'de birim fiyatın gösterilmesi Fiyat Etiketi Yönetmeliği kapsamında perakendecilere yüklenmiş bir yükümlülüktür. Gıda, temizlik ve kişisel bakım ürünleri en sık denetlenen gruplardır.
Birim fiyat nasıl çalışır?
Formül: Birim fiyat = Satış fiyatı ÷ Ambalajdaki net miktar (ölçü birimi cinsinden). Kuru gıdada genellikle kilogram, sıvılarda litre, kâğıt ürünlerinde metre ya da adet kullanılır. Süzme ağırlığın önemli olduğu konservelerde hesap süzme ağırlık üzerinden yapılabilir.
Birim fiyat, ambalaj küçülmesinin görünür hale gelmesini de sağlar. Paket 1.000 gramdan 900 grama indiğinde raf fiyatı aynı kalsa bile kilogram fiyatı yükselir. Bu yüzden ambalajı küçülen ürünlerde etiketin doğru güncellenmesi denetimlerde öncelikli konudur ve küçülflasyon tartışmalarında birim fiyat etiketi tüketicinin elindeki temel araçtır. Tartılı ürünlerde ise satış zaten kilogram üzerinden yapılır.
Perakendede birim fiyat örneği
Örnek olarak bir markette iki deterjan yan yana duruyor: 3 litrelik şişe 270 TL, 5 litrelik şişe 420 TL. Birim fiyatlar sırasıyla litre başına 90 TL ve 84 TL'dir. Büyük şişe toplamda daha pahalı görünse de litre başına daha ucuzdur. Kampanyalı küçük ambalaj ise bazen büyük boyu geçer; birim fiyat etiketi doğru basılmazsa müşteri bunu fark edemez.
Birim fiyat için dikkat edilmesi gerekenler
- Aynı kategorideki ürünlerde aynı ölçü birimi kullanılmalı, biri kilogram diğeri 100 gram üzerinden gösterilmemelidir.
- Kampanya fiyatı rafa yansıtılırken birim fiyat da yeniden hesaplanmalıdır.
- Ambalaj gramajı değişen ürünlerde ana veri hemen güncellenmelidir.
- E-ticaret sitelerinde birim fiyat ürün listesinde de görünür olmalıdır.
İlgili terimler
Birim fiyatla ilişkili kavramlar arasında fiyat etiketi zorunluluğu, fiyat paket mimarisi, fiyat noktası ve raf etiketi bulunur. Fiyat düzenlemelerine ilişkin değerlendirmeleri özel analiz sayfasında bulabilirsiniz.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü