Dijital Ürün Pasaportu Nedir?

Dijital ürün pasaportu, bir ürünün malzemesi, menşei, onarımı, geri dönüşümü ve çevresel etkilerine dair bilgileri QR kod gibi bir veri taşıyıcı üzerinden erişilebilir kılan dijital kayıttır.

Dijital ürün pasaportu, ürünle birlikte dolaşan ve ürünün yaşam döngüsü hakkında yapılandırılmış bilgi sunan dijital kimliktir. Avrupa Birliği'nin sürdürülebilir ürünlere yönelik ekotasarım düzenlemeleri kapsamında gündeme gelmiştir; piller için pasaport şartı ayrı bir düzenlemeyle belirlenmiştir, tekstil ve elektronik gibi kategorilerin de kapsamda olması planlanmaktadır. Uygulama takvimi ürün grubuna göre aşamalı olarak belirlenir. AB pazarına satış yapan Türk üreticiler ve AB'de faaliyet gösteren perakendeciler bu gelişmeyi yakından izler. Tüketici, onarımcı, geri dönüşüm tesisi ve denetim kurumları pasaporttaki bilgilere farklı yetki düzeylerinde erişebilir.

Dijital ürün pasaportu nasıl çalışır?

Ürün ya da ambalaj üzerinde QR kod, RFID etiket veya benzeri bir veri taşıyıcı bulunur. Bu taşıyıcı, ürünün dijital kaydına yönlendirir. Kayıtta malzeme bileşimi, üretim yeri, onarım ve yedek parça bilgisi, bakım talimatları, geri dönüşüm yönergeleri ve gerekli durumlarda çevresel performans verileri yer alabilir.

Verilerin oluşması için tedarik zincirinin farklı halkalarından bilgi toplanması gerekir: hammadde tedarikçisi, üretici, ithalatçı ve marka. Bu nedenle pasaport, aslında bir izlenebilirlik ve veri paylaşımı projesidir. GTIN gibi standart ürün kimlikleri ve ürün bilgi yönetimi sistemleri altyapının parçası olur.

Perakendede dijital ürün pasaportu örneği

Varsayımsal bir örnekte, AB'ye de satış yapan bir hazır giyim markası pasaport hazırlığı için pilot proje başlatıyor. Bir tişört serisinin kumaş bileşimi, iplik ve kumaş tedarikçileri, dikim yeri ve bakım talimatları dijital kayda aktarılıyor. Etikete basılan QR kod okutulduğunda müşteri bu bilgilere ulaşıyor. Pilot, tedarikçilerin bir kısmının gerekli veriyi düzenli tutmadığını ortaya çıkarıyor ve veri toplama süreci yeniden tasarlanıyor.

Dijital ürün pasaportu için dikkat edilmesi gerekenler

• Pasaporta girecek veriler belgelenebilir olmalı, tahmini değerler açıkça işaretlenmelidir.
• Tedarikçilerle veri paylaşımı ve ticari sır sınırları sözleşmeyle düzenlenmelidir.
• Ürün grubuna özel zorunluluklar ve takvim resmi kaynaklardan izlenmelidir.
• Veri taşıyıcının ürün ömrü boyunca okunabilir kalması sağlanmalıdır.

İlgili terimler

Dijital ürün pasaportuyla bağlantılı terimler arasında RFID, lot takibi, enerji verimliliği etiketi ve yenilenmiş ürün yer alır. Sürdürülebilirlik haberleri sürdürülebilirlik ve akıllı tüketim başlığında.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü