Perakende Sektörü

Kategori Tanımı (Category Definition) Nedir?

Kategori tanımı, kategori yönetiminin ilk adımı olarak bir kategoriye hangi ürünlerin girdiğini, hangi alt gruplara ayrıldığını ve müşterinin bu ürünleri birbirinin yerine kullanıp kullanmadığını belirleyen çalışmadır.

Kategori Tanımı (Category Definition)

Kategori yönetimi süreci "neyi yönetiyoruz" sorusuyla başlar. Bu sorunun yanıtı kategori tanımıdır. Örneğin kahvaltılık kategorisine bal ve reçel girer mi, tahin pekmez nerede durur, krem peynir peynir kategorisinde mi yoksa sürülebilir ürünlerde mi yer alır gibi kararlar burada verilir. Market zincirleri ve FMCG tedarikçileri bu tanımı birlikte yapar. Tanım; raf yerleşimini, alıcının sorumluluk alanını, raporlamayı ve kategori hedeflerini doğrudan etkiler.

Kategori tanımı nasıl çalışır?

Tanım müşterinin bakış açısından yapılır. Temel soru şudur: müşteri bu ürünleri aynı ihtiyacı karşılamak için birbirinin yerine kullanıyor ya da birlikte alıyor mu? Bunun için müşteri karar ağacı çıkarılır. Müşteri önce markaya mı, ürün tipine mi, boyuta mı yoksa fiyata mı bakıyor, sırası belirlenir.

Bu sıralama kategori içindeki alt grupları ve ürün hiyerarşisini oluşturur. Ardından her alt gruba hangi ürünlerin gireceği listelenir ve sınırlar yazılı hale getirilir. Tanım tamamlanınca kategori rolü ve hedefler belirlenebilir. Hane paneli, sadakat kartı ve sepet verisi bu çalışmanın en sık kullanılan kaynaklarıdır. Tanımın yazılı bir belgeye dönüşmesi, alıcı değiştiğinde ya da yeni bir tedarikçiyle çalışılmaya başlandığında herkesin aynı sınırları kullanmasını sağlar.

Perakendede kategori tanımı örneği

Varsayımsal bir örnek: bir süpermarket zinciri "hazır kahvaltılık" kategorisini yeniden tanımlıyor. Alışveriş verisi, müşterilerin granola, yulaf ezmesi ve kahvaltılık gevreği sıkça birbirinin yerine kullandığını, müsli barları ise atıştırmalık gibi aldığını gösteriyor. Zincir, barları atıştırmalık kategorisine taşıyor, yulaf ve granolayı gevreklerle aynı rafa alıyor. Alıcı ve raporlama yapısı da yeni tanıma göre değişiyor.

Kategori tanımı için dikkat edilmesi gerekenler

  • Tanım yalnızca tedarikçinin ürün portföyüne göre değil, müşterinin satın alma davranışına göre yapılmalıdır.
  • Raporlama sistemindeki ürün hiyerarşisi tanımla uyumlu güncellenmezse kategori performansı yanlış ölçülür.
  • Yeni ürün tipleri, örneğin bitki bazlı içecekler, ortaya çıktıkça tanım gözden geçirilmelidir.
  • Bir ürünün iki kategoride birden sayılması hedef ve bütçe çatışması yaratır.

İlgili terimler

Kategori tanımıyla bağlantılı kavramlar arasında kategori yönetimi, kategori puan kartı, kategori incelemesi ve ihtiyaç durumu yer alır. Market raflarındaki gelişmeleri süpermarket ve hipermarket haberlerinde takip edebilirsiniz.

Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü

Alıntılarken kaynak gösterin: "Kategori Tanımı (Category Definition) nedir?", Perakende Sözlüğü, Perakende Sektörü — https://perakendesektoru.com/sozluk/kategori-tanimi-category-definition-nedir/

K harfiyle başlayan diğer terimler