Black Friday Nedir?
Black Friday, ABD'de Şükran Günü'nün ertesindeki cuma gününe denk gelen ve yılbaşı alışveriş sezonunu açan büyük indirim günüdür; Türkiye dahil birçok ülkede kasım ayı kampanyalarının adı hâline gelmiştir.

Black Friday, ABD'de kasımın dördüncü perşembesi kutlanan Şükran Günü'nün ertesi günüdür. Perakendeciler bu günü yılbaşı alışveriş döneminin başlangıcı olarak görür ve derin indirimlerle müşteriyi mağazaya çeker. Gelenek zamanla dünyaya yayıldı; e-ticaretin büyümesiyle tek günlük bir etkinlik olmaktan çıkıp haftaya, hatta tüm kasım ayına yayılan bir kampanya dönemine dönüştü. Türkiye'de perakendeciler aynı dönemi farklı adlarla kampanyalaştırıyor. Elektronik, giyim ve kozmetik zincirleri için kasım, yılın en yüksek ciro ve en düşük marjlı dönemlerinden biri olabiliyor.
Black Friday nasıl çalışır?
Hazırlık aylar öncesinden başlar. Satın alma ekipleri tedarikçilerle kampanyaya özel fiyat ve ek ciro primi pazarlığı yapar, bazı ürünler yalnızca bu dönem için alınır. Pazarlama tarafında kampanya takvimi, e-posta ve bildirim akışları, reklam bütçesi önceden hazırlanır. Lojistik ekipleri depo kapasitesini ve kargo anlaşmalarını sipariş patlamasına göre ayarlar.
Kampanya döneminde en çok dikkat çeken ürünler genellikle müşterinin fiyatını iyi bildiği ürünlerdir; televizyon, telefon, küçük ev aletleri gibi. Bu ürünlerde düşük fiyat, mağazaya ya da siteye trafik çekmek için kullanılır, kâr ise sepete eklenen diğer ürünlerden beklenir.
Perakendede Black Friday örneği
Bir teknoloji perakendecisi, örnek olarak kasım için normal ayın iki katı sipariş bekliyor. Önceki yılın verisine bakarak ilk 48 saatte siparişlerin yoğunlaşacağını hesaplıyor, depo vardiyalarını artırıyor ve kargo firmasıyla ek araç planlıyor. İndirim yapılan 200 üründen 30'unu trafik ürünü olarak seçiyor; bunlarda marjını feda ederken aksesuar ve uzatılmış garanti satışıyla sepet kârlılığını korumaya çalışıyor.
Black Friday için dikkat edilmesi gerekenler
- Kampanyadan hemen önce fiyatı yükseltip indirim göstermek, haksız fiyat ve indirimli satış kuralları açısından ciddi yaptırım riski taşır.
- Site altyapısı yoğun trafiğe göre önceden test edilmeli, çöken site kampanyanın en pahalı hatasıdır.
- Kasım satışlarının bir kısmı aralıktan öne çekilmiş satıştır, kampanya başarısı iki ay birlikte değerlendirilmelidir.
- Kampanya sonrası artan iade hacmi için ek ekip ve süreç planlanmalıdır.
İlgili terimler
Black Friday ile birlikte konuşulan kavramlar arasında 11.11, flaş satış, yüksek sezon ve zarar lideri yer alır. Kampanya dönemlerinin reklam yansımaları için perakende medya haberlerine, sektördeki son durum için güncel perakende haberlerine göz atabilirsiniz.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü