Cayma Hakkı Nedir?

Cayma hakkı, mesafeli ya da iş yeri dışında kurulan sözleşmelerde tüketicinin, mevzuatta belirtilen süre içinde herhangi bir gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden dönebilme hakkıdır.

Online alınan bir ayakkabı ayağa olmadığında ya da renk ekranda göründüğünden farklı çıktığında, müşteri ürünü iade edebilir. Bunu mümkün kılan, cayma hakkıdır. 6502 sayılı kanun ve Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği kapsamında tüketiciye tanınan bu hak, ürünü satın almadan önce göremeyen ya da deneyemeyen tüketiciyi korumak için vardır. E-ticaret siteleri, pazaryerleri ve kapıdan satış yapan işletmeler, iade operasyonlarını ve maliyet planlarını bu hakka göre kurar. Mağazada yüz yüze yapılan satışlarda ise yasal bir cayma hakkı yoktur; iade tamamen mağazanın politikasına bağlıdır.

Cayma hakkı nasıl çalışır?

Tüketici, kural olarak malı teslim aldığı tarihten itibaren 14 gün içinde cayma hakkını kullanabilir. Bildirimini satıcıya yazılı olarak ya da kalıcı veri saklayıcısıyla, örneğin e-posta veya site üzerindeki iade formuyla yapar. Satıcı, cayma bildirimini aldıktan sonra yönetmelikte belirtilen süre içinde toplam bedeli ve varsa teslimat masraflarını iade eder. Tüketici de malı yasal süre içinde geri gönderir.

Hakkın istisnaları yönetmelikte sayılmıştır. Tüketicinin istekleri doğrultusunda kişiye özel hazırlanan ürünler, çabuk bozulabilen gıdalar, hijyen açısından iadesi uygun olmayan ve ambalajı açılmış ürünler, gazete ve dergi gibi süreli yayınlar bu istisnalar arasındadır. Ürünün olağan kullanımı dışında yıpratılması halinde değer kaybından tüketicinin sorumlu tutulması gündeme gelebilir. Ayrıntılar için güncel yönetmelik metni esas alınmalıdır.

Perakendede cayma hakkı örneği

Varsayımsal olarak bir giyim e-ticaret sitesinden alınan bir mont, teslimattan dokuz gün sonra iade ediliyor. Müşteri sitedeki iade formunu dolduruyor, sistem anlaşmalı kargo için iade kodu üretiyor. Ürün depoya ulaştığında etiketleri ve kullanılmadığı kontrol ediliyor, iade onaylanıyor ve tutar müşterinin kartına iade ediliyor. Site, bu süreci hızlı tamamladığı için müşteri bir sonraki siparişini de aynı siteden veriyor.

Cayma hakkı için dikkat edilmesi gerekenler

• Cayma hakkının nasıl kullanılacağını ürün sayfasında ve sipariş onay e-postasında sade bir dille anlatın.
• İade bedelinin yasal süre içinde ödenmesi için finans ve depo süreçlerini birbirine bağlayın.
• İstisna kapsamındaki ürünleri sipariş öncesinde açıkça belirtin.
• Kötüye kullanım şüphesi olan iadeleri kayıt altına alın, ancak yasal hakkı kısıtlayan uygulamalardan kaçının.

İlgili terimler

Cayma hakkıyla bağlantılı terimler arasında e-ticaret iade oranı, tersine lojistik, iade dolandırıcılığı ve mesafeli satış sözleşmesi yer alır. E-ticarete dair haberler dijital perakende kategorisinde. Sektörün geneline dair son haberleri de takip edebilirsiniz.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü