C2C (Tüketiciden Tüketiciye) Nedir?
C2C (Consumer-to-Consumer), bireylerin ikinci el ya da kendi ürettikleri ürünleri, bir platform aracılığıyla başka bireylere sattığı ticaret modelidir; ilan siteleri ve ikinci el alışveriş uygulamaları bunun tipik örnekleridir.

C2C, yani tüketiciden tüketiciye ticaret, satıcının bir işletme değil bir birey olduğu alışveriş biçimidir. Kullanılmayan bir bisikleti ilan sitesinde satmak, giymediği kıyafetleri ikinci el uygulamasında listelemek ya da el yapımı takılarını bir platformda satmak C2C örnekleridir. Bu modelde platform genellikle ürünün sahibi değildir; alıcıyla satıcıyı buluşturur, bazen ödeme ve kargo güvencesi sağlar. İkinci el modanın ve sürdürülebilir tüketimin büyümesi, C2C platformlarını perakendenin izlenen alanlarından biri hâline getirdi. Bazı perakendeciler kendi müşterilerinin ikinci el ürünlerini alıp satan programlarla bu alana giriyor.
C2C nasıl çalışır?
İki temel model vardır. İlan modelinde platform yalnızca ilan yayınlar; alıcı ve satıcı iletişime geçer, ödeme ve teslimat kendi aralarında yapılır. İşlem modelinde ise ödeme platform üzerinden alınır, para ürün teslim edilip onaylanana kadar bekletilir ve sonra satıcıya aktarılır. Bu yapı, güvenli ödeme ilkesine dayanır.
Platform gelirini ilan ücretleri, öne çıkarma paketleri ya da işlem başına komisyondan elde eder. Güven, kullanıcı puanları, kimlik doğrulama ve anlaşmazlık çözüm mekanizmalarıyla sağlanır. Fiyatı genellikle satıcı belirler; bazı platformlar pazarlık ve teklif verme özelliği de sunar.
Perakendede C2C örneği
Bir ikinci el giyim uygulamasında kullanıcı, örnek olarak bir montunu 1.200 TL'ye listeliyor. Alıcı ödemeyi uygulama üzerinden yapıyor, satıcı ürünü uygulamanın anlaşmalı kargosuyla gönderiyor. Alıcı ürünü teslim alıp onayladıktan sonra platform komisyonunu düşerek kalan tutarı satıcının hesabına aktarıyor. Ürün tarif edilenden farklıysa alıcı itiraz açabiliyor ve platform süreci yönetiyor.
C2C için dikkat edilmesi gerekenler
- Düzenli ve ticari kazanç amacıyla satış yapan kullanıcıların vergi açısından işletme sayılabileceği unutulmamalıdır.
- Bireyler arası satışta tüketici mevzuatındaki koruma, işletmeden alışverişteki kadar geniş olmayabilir; platform kuralları önem kazanır.
- Sahte ürün ve dolandırıcılık riskine karşı platformun doğrulama ve şikâyet süreçleri güçlü olmalıdır.
- Platform dışı ödeme taleplerine karşı kullanıcılar açıkça uyarılmalıdır.
İlgili terimler
C2C modeliyle ilişkili kavramlar arasında ikinci el moda, pazaryeri, yenilenmiş ürün ve satıcı puanı bulunur. Platformlara dair haberler online pazaryerleri kategorisinde.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü
C harfiyle başlayan diğer terimler
- CAC (Müşteri Edinme Maliyeti) Nedir?
- Cadde Mağazacılığı (High Street Retail) Nedir?
- Çalışan Başına Ciro Nedir?
- Çalışan Hırsızlığı (Employee Theft) Nedir?
- Çalışan İndirimi Nedir?
- Canlı Yayın Alışverişi (Live Shopping) Nedir?
- Çapa Etkisi (Anchoring) Nedir?
- Çapa Kiracı (Anchor Tenant) Nedir?
- CAPEX (Yatırım Harcaması) Nedir?
- Çapraz Fiyat Esnekliği Nedir?