Perakende Sektörü

Lojistik Maliyet Oranı Nedir?

Lojistik maliyet oranı, bir perakendecinin depolama, taşıma ve dağıtım giderlerinin net satışlarına bölünmesiyle bulunan ve tedarik zincirinin maliyet verimliliğini gösteren orandır.

Lojistik Maliyet Oranı

Bir ürünün rafa ulaşana kadar geçtiği her adımın bir bedeli vardır. Lojistik maliyet oranı, bu bedellerin toplamını satışların yüzdesi olarak ifade eder. Depo kirası ve işçiliği, ekipman, nakliye, yakıt, mağaza sevkiyatları, e-ticarette kargo ve iade taşımaları bu kapsama girer. Tedarik zinciri direktörleri, finans ekipleri ve yatırımcılar bu oranı zincirler arası kıyaslarda ve verimlilik projelerinin sonucunu ölçerken kullanır. Gıda perakendesi gibi düşük marjlı sektörlerde oranın küçük bir değişimi bile net kârı belirgin biçimde etkiler.

Lojistik maliyet oranı nasıl çalışır?

Formül: Lojistik maliyet oranı = Toplam lojistik gideri / Net satış × 100. Gider kalemleri genellikle depolama, birincil taşıma (tedarikçiden depoya), ikincil taşıma (depodan mağazaya) ve son kilometre teslimat olarak ayrılır.

Oranı etkileyen başlıca faktörler dağıtım merkezlerinin konumu, mağazaların depoya uzaklığı, araç doluluğu, sevkiyat sıklığı ve ürünlerin hacmidir. Hacimli ama ucuz ürünlerde, örneğin su ve tuvalet kâğıdında, oran doğal olarak yüksektir. Mağaza başına sevkiyat maliyeti ve koli başına maliyet de bu oranın alt kırılımları olarak izlenir. Bu yüzden ortalamanın yanında kategori bazında hizmet maliyeti de hesaplanır.

Perakendede lojistik maliyet oranı örneği

Varsayımsal olarak yıllık 10 milyar TL satış yapan bir market zincirinin depo, nakliye ve sevkiyat giderleri 350 milyon TL tutuyor. Lojistik maliyet oranı yüzde 3,5 çıkıyor. Zincir, mağaza sevkiyatlarını birleştirip araç doluluk oranını yükseltiyor ve dönüş yolunda tedarikçi ürünü taşımaya başlıyor. Ertesi yıl satış artarken lojistik gider daha yavaş büyüyor ve oran düşüyor.

Lojistik maliyet oranı için dikkat edilmesi gerekenler

  • Tedarikçiden alınan lojistik katkı payları oranın içinde mi dışında mı gösterildiği net olmalıdır.
  • Mağaza ve online kanalın lojistik maliyeti ayrı izlenmelidir, kargo gideri ortalamayı bozar.
  • Kendi filosu olan ve 3PL kullanan zincirler kıyaslanırken gider tanımları eşitlenmelidir.
  • Oranın düşmesi bulunurluğu bozuyorsa elde edilen tasarruf kayıp satışla geri gidebilir.

İlgili terimler

Lojistik maliyet oranıyla birlikte kullanılan kavramlar arasında lojistik katkı payı, merkezileşme oranı, son kilometre teslimatı ve sevkiyat sıklığı bulunur. Konuya dair raporları sektörel raporlar sayfasında bulabilirsiniz.

Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü

Alıntılarken kaynak gösterin: "Lojistik Maliyet Oranı nedir?", Perakende Sözlüğü, Perakende Sektörü — https://perakendesektoru.com/sozluk/lojistik-maliyet-orani-nedir/

L harfiyle başlayan diğer terimler