Perakende Sektörü

Yeniden Satış Fiyatının Belirlenmesi (RPM) Nedir?

Yeniden satış fiyatının belirlenmesi (RPM), tedarikçinin alıcısının ürünü üçüncü kişilere satacağı sabit ya da asgari fiyatı belirlemesidir ve rekabet hukukunda ağır bir ihlal olarak görülür.

Yeniden Satış Fiyatının Belirlenmesi (RPM)

Yeniden satış fiyatının belirlenmesi (RPM, Resale Price Maintenance), üreticinin ya da distribütörün, ürünü aldığı perakendeciye "bunu şu fiyattan aşağı satamazsın" demesidir. Türkiye'de ve birçok ülkede rekabet hukukunun en net yasaklarından biridir; çünkü perakendeciler arasındaki fiyat rekabetini doğrudan ortadan kaldırır. Elektronik, kozmetik, oyuncak ve beyaz eşya gibi markalı ürünlerin ağırlıkta olduğu kategorilerde, özellikle e-ticaretteki indirimlerden rahatsız olan markalar nedeniyle sık gündeme gelir.

Yeniden satış fiyatının belirlenmesi nasıl çalışır?

Hukuki çerçevede ayrım şöyledir: Tedarikçinin tavsiye edilen satış fiyatı açıklaması ya da azami fiyat belirlemesi, baskı veya teşvik yoluyla sabit ya da asgari fiyata dönüşmedikçe genellikle sorun sayılmaz. Asgari ya da sabit fiyat dayatması ise dikey anlaşmalara tanınan grup muafiyetinden yararlanamaz.

İhlal her zaman yazılı bir sözleşmeyle olmaz. İndirim yapan bayiye mal göndermeyi geciktirmek, primini kesmek, "fiyatını düzeltmezsen seni listeden çıkarırız" mesajı göndermek ya da perakendecilerin fiyatlarını izleyip uyarıda bulunmak da RPM kanıtı olarak değerlendirilebilir. Rekabet Kurulu bu tür dosyalarda e-postalar ve mesaj kayıtları üzerinden karar verir.

Perakendede yeniden satış fiyatının belirlenmesi örneği

Varsayımsal bir örnek: Bir küçük ev aletleri markası, pazaryerinde ürününü tavsiye fiyatın yüzde 15 altında satan bir bayisine e-posta atıyor ve fiyatı yükseltmezse yeni sezon ürünlerinin gönderilmeyeceğini yazıyor. Bayi fiyatı yükseltiyor. Bu yazışma, markanın asgari fiyat dayattığını gösteren bir delil olarak kullanılabilir ve hem marka hem de uyum gösteren dağıtım kanalı açısından risk doğurur.

Yeniden satış fiyatının belirlenmesi için dikkat edilmesi gerekenler

  • Tavsiye fiyatlar yazılı olarak "bağlayıcı değildir" ibaresiyle iletilmeli ve uygulamada da öyle kalmalıdır.
  • Satış ekiplerinin bayilerle fiyat konusunda yazışma dili eğitimle standartlaştırılmalıdır.
  • Fiyat izleme araçları bayiye baskı aracı olarak kullanılmamalıdır.
  • Perakendeciler de rakip satıcıların fiyatını yükseltmesi için markaya şikâyette bulunmaktan kaçınmalıdır.

İlgili terimler

RPM ile birlikte dikey anlaşma, 4054 sayılı Kanun, seçici dağıtım ve fiyat istihbaratı konuları da incelenmelidir. Rekabet ve fiyat politikalarına ilişkin yazılarımız özel analiz başlığında.

Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü

Y harfiyle başlayan diğer terimler