Raf Kapasitesi (Shelf Capacity) Nedir?

Raf kapasitesi (shelf capacity), bir ürün için planogramda ayrılan raf alanına sığabilecek en fazla ürün adedidir; yüz sayısı, derinlik ve üst üste dizilebilen adetle hesaplanır.

Bir ürüne rafta ne kadar yer verildiği, o üründen kaç adet sergilenebileceğini belirler. Raf kapasitesi, planogramda bir ürüne ayrılan alana fiziksel olarak sığabilecek en fazla ürün adedidir. Kategori yöneticileri ve otomatik sipariş sistemleri bu sayıyı birlikte kullanır: kapasite, mağazaya bir seferde gönderilebilecek ürün miktarını ve rafın kaç gün yeteceğini gösterir. Raf kapasitesi düşük kalırsa ürün gün ortasında biter, yüksek tutulursa yer israf edilir ve raf alanı yönetimi dengesini kaybeder.

Raf kapasitesi nasıl çalışır?

Hesap, rafın üç boyutuna dayanır. Formül: Raf kapasitesi = Yüz sayısı × Derinlikte sığan adet × Üst üste dizilebilen adet. Örneğin ön yüzü 4, derinliği 6, yüksekliği 2 olan bir ürünün raf kapasitesi 48 adettir.

Kapasite, ürünün satış hızıyla karşılaştırılarak raf gün sayısına çevrilir. Raf gün sayısı = Raf kapasitesi / Günlük ortalama satış. Kategori ekipleri, rafın en az bir sonraki teslimata kadar yetmesini ve koli içi adedin rafa sığmasını hedefler. Koli rafa sığmazsa artan ürün depoya döner ve iş yükü artar. Bu yüzden planogram hazırlanırken kapasitenin en az bir koli artı teşhir stoğu kadar olması sık kullanılan bir kuraldır.

Perakendede raf kapasitesi örneği

Varsayımsal bir örnek: Bir süpermarkette 1 litrelik bir sıvı yağın raf kapasitesi 36 adet, günlük ortalama satışı 15 adet. Mağazaya haftada üç kez sevkiyat geliyor ve teslimatlar arasında 3 gün olabiliyor. Bu durumda raf, iki günü biraz aşan sürede boşalıyor. Kategori ekibi ürünün yüz sayısını artırıyor ve kapasiteyi 54 adete çıkarıyor. Yer açmak için yavaş satan bir başka yağın yüz sayısı azaltılıyor.

Raf kapasitesi için dikkat edilmesi gerekenler

• Kapasite bilgisi sistemde güncel tutulmalı, planogram değiştiğinde otomatik sipariş parametreleri de değişmelidir.
• Kampanya dönemlerinde satış hızı arttığı için normal kapasite yetersiz kalabilir, ikincil teşhir planlanmalıdır.
• Rafın dolu görünmesi için gereken teşhir stoğu ile kapasite birlikte değerlendirilmelidir.
• Ürün boyutu değiştiğinde kapasite yeniden hesaplanmalıdır.

İlgili terimler

Raf kapasitesiyle bağlantılı terimler arasında facing, teşhir stoğu, stok yenileme ve üst raf stoğu yer alır. Süpermarket operasyonlarına dair haberler süpermarket ve hipermarketler sayfasında.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü