Ağırlıklı Dağılım (Weighted Distribution) Nedir?

Ağırlıklı dağılım, bir ürünü bulunduran mağazaların, ilgili kategorinin toplam cirosu içindeki payıdır; ürünün kategori satışlarının döndüğü noktalara ne ölçüde ulaştığını gösterir.

Bin küçük noktada bulunmak, yüz büyük mağazada bulunmaktan daha az satış getirebilir. Ağırlıklı dağılım (weighted distribution) bu farkı görünür kılar. Ürünün bulunduğu mağazaları sayıca değil, kategoride yaptıkları ciroya göre tartar. Gösterge, üreticinin satış potansiyelinin ne kadarına eriştiğini anlatır ve sayısal dağılımla birlikte raporlanır. Satış direktörleri, kilit müşteri yöneticileri ve pazar araştırma ekipleri bu ölçüyü kanal stratejisi ve hedef belirlemede kullanır.

Ağırlıklı dağılım nasıl çalışır?

Formül: Ağırlıklı dağılım (%) = Ürünü bulunduran mağazaların kategori cirosu / Kategoriyi satan tüm mağazaların kategori cirosu × 100. Bazı raporlarda kategori cirosu yerine toplam mağaza cirosu kullanılır; bu durumda tanım raporda belirtilir.

Ağırlıklı dağılımın sayısal dağılımdan yüksek olması, ürünün büyük ve verimli mağazalarda bulunduğunu gösterir. Düşük olması ise ürünün çok sayıda ama küçük noktada kaldığını anlatır. Bu iki oran arasındaki fark, satış ekibinin nereye odaklanması gerektiğini söyler. Kilit zincirlere giriş genellikle ağırlıklı dağılımı hızla yükseltir.

Perakendede ağırlıklı dağılım örneği

Varsayımsal bir örnek: Bir bölgede 1.000 nokta şampuan satıyor ve kategori cirosunun yüzde 60'ı 100 büyük mağazadan geliyor. Yeni bir şampuan markası 400 küçük noktada bulunuyor; sayısal dağılımı yüzde 40, ama bu noktaların kategori cirosundaki payı yalnızca yüzde 15. Marka, iki ulusal zincirle anlaşıp büyük mağazalara girince sayısal dağılımı yüzde 50 olurken ağırlıklı dağılımı yüzde 65'e çıkıyor.

Ağırlıklı dağılım için dikkat edilmesi gerekenler

• Hesapta kullanılan ciro tanımı (kategori ya da toplam mağaza cirosu) dönemler arasında değiştirilmemelidir.
• Ağırlıklı dağılım yüksek olsa bile raf payı düşükse ürün mağazada görünmeyebilir.
• Büyük zincirlere giriş listeleme bedeli gibi maliyetler getirir, getirisi hesaplanmalıdır.
• Gösterge mağazadaki stoksuzluk günlerini yansıtmayabilir, rafta bulunurlukla birlikte izlenmelidir.

İlgili terimler

Ağırlıklı dağılımla ilgili terimler arasında sayısal dağılım, kilit müşteri yöneticisi, perakende paneli ve pazar payı sayılabilir. Üretici ve zincir ilişkilerine dair son perakende haberlerini ana sayfada, kategori gelişmelerini ise gıda perakendesi başlığında bulabilirsiniz.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü