Encroachment (Franchise Bölge İhlali) Nedir?
Encroachment (franchise bölge ihlali), franchise verenin mevcut bir franchise mağazasının yakınına yeni bir mağaza açması ya da yeni kanal kurmasıyla o mağazanın satışlarını olumsuz etkilemesidir.

Bir franchise alan, mağazasının birkaç yüz metre ötesine aynı markanın yeni bir şubesi açıldığında cirosunun düştüğünü görebilir. Bu durum franchise dünyasında encroachment, yani bölge ihlali olarak adlandırılır. Franchise veren için yeni mağaza, sistem genelinde daha fazla satış ve royalty demektir; mevcut franchise alan için ise müşteri kaybıdır. Konu, bölge münhasırlığı hükümleri ve franchise sistemindeki güven ilişkisi açısından en hassas başlıklardan biridir.
Encroachment nasıl çalışır?
Encroachment farklı biçimlerde ortaya çıkabilir: yakın lokasyonda yeni mağaza, AVM ya da havalimanı gibi kapalı alanlarda lisanslı mağaza, marketlerde markalı ürün satışı ya da franchise alanın bölgesine teslimat yapan online sipariş kanalı. Etki, kanibalizasyon analiziyle ölçülür.
Franchise sözleşmeleri bu riski farklı şekillerde düzenler: belirli bir yarıçap ya da posta kodu içinde münhasırlık, yeni mağaza açılmadan önce mevcut franchise alana öncelik hakkı ya da etki analizi şartı. Bazı sözleşmeler ise münhasırlık tanımaz. Hükümlerin yorumu ve olası uyuşmazlıklar için hukuk danışmanlığı alınmalıdır.
Perakendede encroachment örneği
Varsayımsal bir örnek: Bir döner zinciri, bir ilçede yükselen talebi karşılamak için ikinci bir mağaza açmayı planlıyor. Mevcut franchise alanın sözleşmesinde münhasırlık yok, ancak zincir yeni mağaza öncesinde etki analizi yapmayı taahhüt etmiş. Analiz, mevcut mağazanın cirosunun ilk yıl yüzde 15 düşebileceğini gösteriyor. Zincir, yeni mağazayı da mevcut franchise alana teklif ediyor. Franchise alan teklifi kabul ediyor ve iki mağazayı birlikte işletiyor. Böylece ilçedeki toplam satış artarken franchise alanın geliri korunuyor ve sistemdeki güven sarsılmıyor. Diğer franchise alanlar da bu yaklaşımı olumlu karşılıyor.
Encroachment için dikkat edilmesi gerekenler
- Franchise sözleşmesinde bölge tanımı, münhasırlık kapsamı ve istisnaları açıkça yazılmalıdır.
- Yeni mağaza açılışlarından önce kanibalizasyon analizi yapılmalı ve sonuçları paylaşılmalıdır.
- Online sipariş ve teslimat bölgelerinin franchise bölgeleriyle nasıl ilişkilendirileceği belirlenmelidir.
- Mevcut franchise alanlara yeni mağazalar için öncelik hakkı tanımak gerilimi azaltabilir.
İlgili terimler
Encroachment ile bağlantılı terimler arasında alan geliştirme, mağaza ağı planlaması, çekim alanı ve çoklu birim franchise yer alır. Franchise sektöründeki gelişmeleri AVM, gayrimenkul ve franchise kategorisinde takip edebilirsiniz.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü
Alıntılarken kaynak gösterin: "Encroachment (Franchise Bölge İhlali) nedir?", Perakende Sözlüğü, Perakende Sektörü — https://perakendesektoru.com/sozluk/encroachment-franchise-bolge-ihlali-nedir/