Perakende Sektörü

Kategori Akışı (Raf Akış Mantığı) Nedir?

Kategori akışı, bir kategorideki ürünlerin rafta hangi sırayla, hangi yönde ve hangi gruplama mantığıyla dizileceğini belirleyen, müşterinin karar sürecine göre kurulan raf akış düzenidir.

Kategori Akışı (Raf Akış Mantığı)

Müşteri bir rafın önünde ortalama birkaç saniye geçirir. Aradığını bu sürede bulabilmesi, ürünlerin rastgele değil bir mantıkla dizilmesine bağlıdır. Bu mantığa kategori akışı ya da raf akış mantığı denir. Akış, bir koridorda yürüyen müşterinin önce hangi alt grubu, sonra hangisini göreceğini belirler: tipten markaya mı, markadan boyuta mı, ucuzdan pahalıya mı? Market zincirlerinin alan planlama ekipleri ile tedarikçilerin kategori yönetimi ekipleri bu düzeni birlikte tasarlar.

Kategori akışı nasıl çalışır?

Akışın temeli müşteri karar ağacıdır. Müşteri şampuan alırken önce saç tipine bakıyorsa raf saç tipine göre bloklara ayrılır, her bloğun içinde markalar dizilir. Kahvede önce tür (çekirdek, filtre, türk kahvesi) belirleyiciyse akış türle başlar.

Yön de önemlidir. Pek çok perakendeci, koridora giriş yönünden başlayarak en çok satan ya da trafiği çeken alt grubu başa, premium ve niş ürünleri ilerilere koyar. Dikey düzende ise göz hizası en çok satan ya da en kârlı ürünlere ayrılır, ağır ve büyük paketler alt raflara iner. Kategori akışı kesinleşince planogramlara işlenir.

Perakendede kategori akışı örneği

Varsayımsal bir örnek: bir süpermarket zinciri makarna rafını yeniden düzenliyor. Eski düzende raf markaya göre bloklanmış, müşteri belirli bir makarna şeklini bulmak için tüm rafı taramak zorunda kalıyor. Sepet analizleri müşterinin önce şekle baktığını gösterince raf; spagetti, kısa makarna, erişte ve özel ürünler şeklinde gruplanıyor, her grubun içinde markalar dikey bloklar halinde diziliyor. Mağaza, düzenleme sonrası müşteri şikâyetlerini ve kategori satışını önceki dönemle kıyaslıyor.

Kategori akışı için dikkat edilmesi gerekenler

  • Akış tedarikçinin marka bloğu isteğine göre değil, müşterinin arama sırasına göre kurulmalıdır.
  • Aynı zincirin farklı mağazalarında akış yönü tutarlı olursa müşteri raf düzenini öğrenir.
  • Komşu kategorilerle geçiş mantıklı olmalı, örneğin çay ile kahve ya da makarna ile sos yan yana düşünülebilir.
  • Akış değişikliği müşteriyi kısa süre şaşırtabilir, raf etiketleri ve yönlendirmelerle desteklenmelidir.

İlgili terimler

Kategori akışıyla birlikte ele alınan kavramlar arasında planogram, marka bloklama, kategori komşuluğu, dikey sergileme ve alan planlama uzmanı yer alır. Raf düzenine dair gelişmeleri süpermarket ve hipermarket başlığında okuyabilirsiniz.

Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü

Alıntılarken kaynak gösterin: "Kategori Akışı (Raf Akış Mantığı) nedir?", Perakende Sözlüğü, Perakende Sektörü — https://perakendesektoru.com/sozluk/kategori-akisi-raf-akis-mantigi-nedir/

K harfiyle başlayan diğer terimler