Sezon Öncesi Alım (Pre-Season Buying) Nedir?

Sezon öncesi alım, moda ve sezonluk ürün perakendecilerinin satış sezonu başlamadan aylar önce, talep tahminine dayanarak tedarikçiye verdiği ana siparişlerin bütünüdür.

Bir yaz koleksiyonunun büyük bölümü genellikle kış henüz bitmeden sipariş edilir. Sezon öncesi alım (pre-season buying), hazır giyim, ayakkabı, oyuncak ya da bahçe ürünleri gibi sezonluk kategorilerde perakendecinin satış dönemi başlamadan önce verdiği ana siparişlerdir. Satın almacı geçmiş sezon verisine, trend beklentisine ve bütçeye dayanarak hangi üründen kaç adet alacağına karar verir. Bu siparişler sezonun stok omurgasını oluşturur; sezon içinde yapılan ek alımlar ise bu omurgaya eklenir.

Sezon öncesi alım nasıl çalışır?

Süreç, sezonun finansal planıyla başlar. Merchandise financial planning adımında ciro, marj ve stok hedefleri belirlenir, buradan kategori bazında bir açık alım bütçesi çıkar. Satın almacılar fuarlarda ve tedarikçi showroomlarında koleksiyonu seçer, numuneleri onaylar ve siparişleri bedenlere, renklere ve teslim tarihlerine böler.

Pek çok zincir bütçenin tamamını sezon öncesinde harcamaz. Bir kısmı sezon içinde satışı tutan ürünlere ayrılır. Sezon öncesi alımda birim maliyet genellikle daha düşüktür, çünkü üretici büyük hacmi önceden planlayabilir; buna karşılık tahmin riski perakendecinin üzerindedir.

Perakendede sezon öncesi alım örneği

Varsayımsal bir örnek: 60 mağazalı bir çocuk giyim zinciri sonbahar-kış sezonu için mart ayında siparişlerini veriyor. Toplam bütçenin yüzde 70'i sezon öncesi alıma, yüzde 30'u sezon içi alımlara ayrılıyor. Montlar ve botlar uzun üretim süresi nedeniyle tamamen sezon öncesinde sipariş ediliyor. Tişört ve tayt gibi temel ürünlerde ise küçük bir başlangıç siparişi verilip satışa göre ek alım yapılıyor.

Sezon öncesi alım için dikkat edilmesi gerekenler

• Sezon öncesi alım payı ürünün tedarik süresine göre belirlenmeli, uzun süreli üretimlerde sezon içi ek sipariş çoğu zaman mümkün olmaz.
• Tahmin, yalnızca geçen yılın satışına değil, o yılki kırık beden ve stoksuzluk kayıplarına da bakılarak düzeltilmelidir.
• Döviz bazlı ithal alımlarda kur hareketlerinin maliyete etkisi bütçede hesaba katılmalıdır.
• Teslim tarihleri mağazaların sezon açılış takvimiyle uyumlu planlanmalıdır.

İlgili terimler

Sezon öncesi alımla birlikte anılan kavramlar arasında chase alımı, SS ve AW sezonu, trend tahmini ve satın almacı yer alır. Moda zincirlerinin koleksiyon haberleri için hazır giyim sektörü sayfasına göz atabilirsiniz.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü