Ertelenmiş Gelir (Deferred Revenue) Nedir?
Ertelenmiş gelir, müşteriden tahsil edilmiş ancak karşılığındaki mal ya da hizmet henüz teslim edilmediği için gelir olarak kaydedilemeyen ve bilançoda yükümlülük olarak tutulan tutardır.
Müşteri bir hediye kartı satın aldığında ya da ücretli üyelik için yıllık ödeme yaptığında para kasaya girer, ama perakendeci henüz bir ürün teslim etmemiştir. Muhasebe kurallarına göre bu tutar o gün satış geliri olarak yazılamaz. Bunun yerine bilançoda ertelenmiş gelir (deferred revenue) olarak, yani müşteriye olan bir borç olarak tutulur. Ürün teslim edildikçe ya da hizmet verildikçe gelire aktarılır. Finans ve muhasebe ekipleri bu kalemi hediye kartları, ön siparişler, abonelikler ve sadakat puanları için izler.
Ertelenmiş gelir nasıl çalışır?
Gelir kaydı, TFRS 15 standardındaki "edim yükümlülüğü yerine getirildiğinde hasılat kaydedilir" ilkesine dayanır. Para tahsil edildiğinde nakit artar, karşılığında yükümlülük yazılır. Müşteri ürünü teslim aldığında yükümlülük azalır, hasılat artar.
Sadakat puanlarında durum biraz farklıdır. Müşteriye satışla birlikte puan veriliyorsa, satış bedelinin bir kısmı puanların tahmini değerine ayrılır ve puanlar kullanılana kadar ertelenir. Hiç kullanılmayacağı öngörülen tutarlar ise breakage olarak ayrıca değerlendirilir.
Perakendede ertelenmiş gelir örneği
Varsayımsal olarak bir kitap ve hobi zinciri yılbaşı haftasında 5 milyon TL'lik hediye kartı satıyor. Bu tutar aralık sonunda bilançoda ertelenmiş gelir olarak görünür, gelir tablosuna satış olarak girmez. Ocak ve şubat aylarında kartların 3,5 milyon TL'si alışverişte kullanılınca bu tutar hasılata dönüşür. Kalan 1,5 milyon TL yükümlülük olarak beklemeye devam eder. Şirketin aralık cirosu bu yüzden kasaya giren paradan düşük, ocak cirosu ise yüksek görünür.
Ertelenmiş gelir için dikkat edilmesi gerekenler
- Hediye kartı satışlarını mağaza ciro hedeflerine dahil edip etmeyeceğinizi önceden belirleyin, aksi halde mağazalar arasında haksız karşılaştırma oluşur.
- Ertelenmiş gelir bakiyesinin büyümesi, gelecek dönem satışları için olumlu bir işaret olabilir.
- Sadakat puanlarının değerini gerçekçi kullanım oranlarıyla hesaplayın.
- Vergisel kayıt zamanlamasının finansal raporlamadan farklı olabileceğini muhasebe danışmanınızla netleştirin.
İlgili terimler
Ertelenmiş gelirle bağlantılı terimler arasında hediye kartı, ön sipariş, ücretli üyelik programı ve sadakat programı sayılabilir. Muhasebe ve raporlama konularındaki analizler sektörel rapor sayfasında.
Son güncelleme: · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü