Go-Dark Maddesi (Faaliyet Sürdürme Yükümlülüğü) Nedir?

Go-dark maddesi, AVM kira sözleşmelerinde kiracının mağazasını kira ödemeye devam etse bile kapatıp kapatamayacağını düzenleyen; çoğunlukla kiracıya belirlenen saatlerde faaliyetini sürdürme yükümlülüğü getiren hükümdür.

Go-dark maddesi, bir kiracının mağazasını "karartma", yani kirasını ödemeye devam ederken mağazayı kapalı tutma hakkını düzenler. AVM'ler için kapalı bir mağaza, yalnızca kira kaybı değil, ziyaretçi deneyimine verilen zarardır. Özellikle büyük ve trafik çeken bir kiracının kapanması, çevresindeki mağazaların cirosunu da düşürebilir. Bu yüzden AVM yönetimleri sözleşmelere faaliyet sürdürme yükümlülüğü koyar. Kiracılar ise kârsız bir mağazayı kapatma özgürlüğü ister. Madde bu iki çıkar arasındaki dengeyi kurar.

Go-dark maddesi nasıl çalışır?

Sözleşmede kiracının AVM'nin çalışma saatlerinde mağazasını açık tutması, yeterli stok ve personel bulundurması şartı yer alır. Buna faaliyet sürdürme yükümlülüğü denir. Kiracı bu yükümlülüğü ihlal ederse, AVM yönetimi sözleşmeyi feshetme, ceza talep etme ya da tazminat isteme hakkına sahip olabilir.

Bazı sözleşmeler ise tam tersine, kiracıya belirli koşullarda kapanma hakkı tanır. Bu durumda AVM'nin de kiracıyı çıkarıp alanı başkasına kiralama hakkı olur. Go-dark maddesi, diğer kiracılara tanınan co-tenancy maddesi ile yakından ilişkilidir: çapa kiracının kapanması, diğer kiracıların kira indirimi talep etmesine yol açabilir.

Perakendede go-dark maddesi örneği

Varsayımsal bir örnek: Bir elektronik zinciri, bir AVM'deki mağazasının zarar ettiğini görüyor ve kapatmak istiyor. Ancak sözleşmede faaliyet sürdürme yükümlülüğü var. Zincir ile AVM yönetimi görüşerek bir çözüm buluyor: zincir, alanı küçültüp mağazanın bir bölümünü başka bir kiracıya devrediyor. AVM'de boş mağaza oluşmuyor, zincirin zararı da azalıyor.

Go-dark maddesi için dikkat edilmesi gerekenler

• Kiracılar, sözleşme imzalanmadan önce kapanma ve devir haklarını müzakere etmelidir.
• Faaliyet sürdürme yükümlülüğünün kapsamı, çalışma saatleri ve istisnalar açık yazılmalıdır.
• Çapa kiracıların sözleşmeleri, co-tenancy maddeleriyle birlikte değerlendirilmelidir.
• Yükümlülüğün uygulanabilirliği ve ceza hükümleri için hukuki danışmanlık alınmalıdır.

İlgili terimler

Go-dark maddesiyle bağlantılı terimler arasında çapa kiracı, ticari kira sözleşmesi, kiracı karması ve AVM doluluk oranı yer alır. Alışveriş merkezlerine dair haberler AVM ve gayrimenkul sayfasında.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026 · Kaynak: Perakende Sektörü Perakende Terimleri Sözlüğü